Skrobia - jej właściwości i zastosowanie

mgr inż. Elżbieta Szymkowiak


Scenariusz zajęć lekcyjnych z chemii
klasa III gimnazjum specjalne

Temat: Skrobia - jej właściwości i zastosowanie.

Cel główny:

  • Poznawanie właściwości fizycznych i chemicznych skrobi.
  • Występowanie skrobi w przyrodzie.
  • Występowanie skrobi w przemyśle i życiu codziennym.

Cele operacyjne:

    Uczeń potrafi:
     
  • Wysuwać wnioski na podstawie obserwacji doświadczeń.
  • Rozpoznać produkt barwiący roztwór jodu (jodyny) na niebiesko.
  • Wykonywać proste doświadczenia chemiczne.

Metody pracy:

  • Rozmowa kierowana
  • Obserwacja i wykonywanie doświadczeń

Formy organizacyjne:

  • Zbiorowa jednolita
  • Indywidualna

Środki dydaktyczne:

  • Szkło laboratoryjne
  • Palnik spirytusowy
  • Roztwór jodyny
  • Produkty zawierające skrobię (pieczywo, kisiel, budyń, mąka ziemniaczana)
  • Ziemniaki, ziarna zbóż, rośliny strączkowe
  • Kartki z zadaniami dla uczniów
  • Etykiety z nazwami produktów
  • Cukierki

Przebieg zajęć:

  1. Przywitanie gości, sprawdzenie frekwencji i przygotowanie uczniów do pracy.
     
  2. Lekcja właściwa:
    • Podanie przez nauczyciela informacji o występowaniu skrobi w przyrodzie (ziarna zbóż, rośliny strączkowe, ziemniaki).
    • Zwrócenie uwagi uczniów na skrobię zawartą w startych ziemniakach.
    • Właściwości skrobi - wykonywanie doświadczeń:
      • Określanie stanu skupienia i barwy skrobi.
        Wnioski: Skrobia jest substancją stałą o barwie białej. Nie ma smaku ani zapachu.
      • Sprawdzenie rozpuszczalności skrobi w zimnej i gorącej wodzie.
        Wnioski: Skrobia nie rozpuszcza się w zimnej wodzie. Z wodą gorącą tworzy kleik skrobiowy.
      • Ogrzewanie skrobi w suchej probówce.
        Wnioski: Ogrzewana w suchej probówce rozkłada się na węgiel i wodę. Jest węglowodanem.
      • Zabarwienie kleiku skrobiowego jodyną (jod jako wskaźnik do wykrywania skrobi w produktach).
        Wnioski: Jod znajdujący się w jodynie barwi skrobię na kolor niebieski.
    • Zastosowanie skrobi:
      - Występująca w niektórych roślinach stanowi pokarm dla ludzi i zwierząt (produkty mączne, chleb, ziemniaki).
      - Otrzymana z ziemniaków to mąka ziemniaczana (kisiele, budynie).
      - W przemyśle ze skrobi otrzymuje się syrop ziemniaczany (cukierki, wyroby cukiernicze, dżemy).
      - W gospodarstwie domowym kleikiem skrobiowym - krochmalem - usztywniamy bieliznę (przygotowanie przez uczniów krochmalu).
    • Badanie zabarwienia różnych mieszanin roztworem jodu (jodyny).
      - Ćwiczenia i zadania do wykonania przez uczniów (Zad. nr 1).
      - Uzupełnienie tabelki (Zad. nr 2).

     
  3. Podsumowanie lekcji:
    • Wykonanie przez uczniów zadania nr 3 oraz nr 4.
      - Pokoloruj kolorem niebieskim pola, w których podane są właściwości skrobi.
      - Przeskakując zawszę tę samą liczbę pól (pięć) odczytaj hasło.
    • Ocena wykonanych zadań.

     
  4. Zakończenie lekcji:
    Objaśnienie zadania domowego: Sprawdź i zapisz skład cukierka owocowego.

Zestaw zadań dla uczniów:

Zadanie 1
Do mieszanin znajdujących się w naczyniach dodano kroplę roztworu jodu (jodyny). W których naczyniach płyn zabarwi się na niebiesko?


Zlewki z różnymi mieszaninami

W naczyniach ............................... płyn zabarwił się na niebiesko.
W naczyniach ............................... płyn nie zabarwił się.
 
Pokoloruj odpowiednie naczynia kolorem niebieskim.

Zadanie 2
Który z badanych produktów barwi roztwór jodu (jodynę) na niebiesko?
Uzupełnij tabelkę:

badana substancja wpisz: "tak" albo "nie"
miód ..........
mąka ..........
woda z cukrem ..........
budyń ..........
woda z solą ..........
kisiel ..........
bułka ..........
ziemniak ..........
mleko ..........
chleb ..........
ocet ..........
kukurydza ..........

Zadanie 3
Zakreśl pętlą zdania, które przedstawiają właściwości skrobi.

Ma stan skupienia ciekły. Ma stan skupienia gazowy. Ma stan skupienia stały.
Ma kolor czerwony. Ma kolor biały. Ma kolor niebieski.
Nie rozpuszcza się w wodzie. Rozpuszcza się w wodzie. Jest słodka.
Jest gorzka. Jest kwaśna. Występuje w owocach i w miodzie.
Występuje w burakach cukrowych i trzcinie cukrowej. Występuje w ziemniakach, kukurydzy i ziarnach zbóż.

Zadanie 4
Przeskakując zawsze tę samą liczbę pól (5), odczytaj hasło. Rozpocznij od litery "S".
Hasło wpisz w kratki.

               
     
 
Strona główna Opinie W sieci Downloads Publikacje E-learning E-sklep O stronie