Propozycja tematyki spotkania z rodzicami w klasie 1;
wrzesień - początek roku szkolnego
Samodzielna nauka dziecka w domu zwana odrabianiem lekcji jest bardzo ważnym ogniwem w procesie nauczania i wychowania. Jest to ciąg dalszy nauki szkolnej, przygotowującej dziecko do samokształcenia.
Głównym celem pracy domowej jest utrwalenie wiadomości i umiejętności zdobytych w szkole. W domu dziecko ma okazję do powtórnego przemyślenia i pogłębienia tematu poznanego w klasie. Może porozmawiać z rodzicami, wyjaśnić pojawiające się wątpliwości, sięgnąć po dodatkowe źródła informacji i poszerzyć swoją wiedzę.
Dziecko rozpoczynające naukę w szkole nie ma nawyku samodzielnego uczenia się. Do takiej pracy trzeba je stopniowo przygotować. W szkole czyni to nauczyciel. Rodzice mogą wspierać szkołę w realizacji tych zamierzeń.
Dzieci w młodszym wieku szkolnym na ogół chętnie przychodzą do szkoły i z zapałem zabierają się do nauki. Pilnie słuchają nauczyciela i gorliwie wykonują polecenia nauczyciela. Jednak koncentracja dziecka jest nie trwała, czasami zagapi się, zamyśli i może nie wiedzieć albo zapomnieć co miało przynieść do szkoły, co miało odrobić na następny dzień lub co miało przygotować. Taka sytuacja może się zdarzyć każdemu dziecku. Nie należy jednak lekceważyć pierwszych sygnałów nieobowiązkowości. Jeżeli rodzice przyjmują je z pobłażliwością, zlekceważą je lub przejdą do porządku dziennego popełniają duży błąd, taka postawa może doprowadzić do tego, że dziecko coraz częściej będzie zaniedbywało swoje obowiązki. Jeżeli rodzice od najmłodszych lat będą go surowo karać lub krzyczeć też postępują źle. W sprawach wychowania potrzebny jest umiar, opanowanie i wyrozumiałość.
Dziecku, które ma trudności możemy dyskretnie pomóc, naprowadzić, wspólnie z dzieckiem zastanowić się nad problemem.
Do należytego wypełniania swoich obowiązków należy przyzwyczajać dziecko od najmłodszych lat, bowiem wytworzone w pierwszych latach nauki nawyki są najtrwalsze.
Pomimo najlepszej pracy w szkole dziecku niezbędna jest pewna liczba samodzielnych ćwiczeń w domu. To właśnie w domu dziecko wdraża się do samodzielnej pracy między innymi uczy się na pamięć wierszy, wykonuje zadania podobne do tych, które wykonywało w szkole pod kierunkiem nauczyciela.
Na czym polega pomoc rodziców?
Niewskazane jest siedzenie z dzieckiem przez cały czas odrabiania lekcji. Należy przyzwyczajać dziecko do samodzielnej pracy w określonym czasie. Według opinii popartych eksperymentami najlepiej umysłowo pracuje się rano od 8 do 11, a po południu od 14 do 17. Dziecko nie powinno uczyć się zbyt późno, nigdy po godzinie 20, gdyż dziecko nie może tracić cennych dla jego zdrowia godzin snu. Dziecko powinno spać 10-12 godzin na dobę. Dziecko, które śpi krócej jest bardziej nerwowe, niespokojne, pobudliwe lub ospałe, w szkole zmęczone i znużone, nie reaguje na polecenia nauczyciela.
Rodzice powinni regulować czas spędzony przez dziecko na zabawie i innymi obowiązkami. Kiedy dziecko po odpoczynku niechętnie zabiera się do nauki należy mu pomóc. Porozmawiajmy na temat jego pracy w szkole. Możemy zapytać: o czym się dzisiaj uczyło, co nowego poznało. Zaproponujmy, aby coś nam przeczytało, co napisało w klasie. W trakcie takiej rozmowy dziecko przypomni sobie co nowego się nauczyło, polecenia nauczyciela.
Najlepsza pomoc rodzica to:
- - zachęta,
- - zainteresowanie nauką,
- - dyskretne naprowadzanie,
- - pobudzanie dziecka do działania,
- - pobudzanie dziecka do własnej inwencji.
Jeżeli w trakcie nauki pojawią się jakieś problemy, powstaną trudności, starajmy się mu pomóc, lecz nie wyręczajmy dziecka i nie odrabiajmy sami pracy domowej.
Wyręczanie dziecka w odrabianiu zadania domowego:
- - hamuje samodzielność dziecka,
- - przyzwyczaja je do nieuczciwości,
- - przyzwyczaja je do unikania większego wysiłku.
W czasie odrabiania przez dziecko lekcji powinniśmy być w pobliżu, czuwając nad prawidłowym przebiegiem odrabiania lekcji. Nie należy dziecka pozostawić samemu sobie, ani też wtrącać się do jego pracy. Wystarczy kontrola odrobionych lekcji. W przypadku popełnionego błędu należy nakłonić dziecko aby jeszcze raz sprawdziło zadanie - nie podawajmy gotowych rozwiązań.
Dziecko musi być przekonane, że rodzice interesują się jego nauką, dostrzegają sukcesy i cieszą się nimi, nie bagatelizują jego zaniedbań. W tym celu potrzebna jest stała kontrola i współpraca ze szkołą.
Istotne jest ustalenie rozkładu dnia uwzględniającego właściwe proporcje między nauką, pracą i zabawą. Pora odpoczynku, zabawy i rozrywki powinna być z góry ustalona, tak aby w czasie odrabiania lekcji inne zajęcia i sprawy nie zakłócały spokoju dziecka i nie zaprzątały mu głowy. Nauce szkolnej i domowej należy nadać rangę spraw ważnych, ucząc je poważnego traktowania obowiązków szkolnych.
Ustalenie i konsekwentne przestrzeganie godzin przeznaczonych na naukę jest gwarancją, że w przyszłości dzieci będą potrafiły dobrze zaplanować swój czas i będą potrafiły racjonalnie go wykorzystać. Godziny ustalone przez dziecko na naukę muszą być respektowane przez całą rodzinę. Nie można w tym czasie prowadzić głośnych rozmów, robić zamieszanie, kręcić się lub z błahego powodu odrywać dziecko od nauki.
Podczas nauki radio i telewizor powinny być wyłączone.
Rodzice powinni stworzyć dziecku kącik do nauki - stałe miejsce do pracy. Najlepszym rozwiązaniem byłby osobny pokój. Dziecko powinno mieć swój stolik lub biurko, swoją szafkę lub półkę, gdzie będzie mogło układać swoje podręczniki, zeszyty i przybory szkolne. Miejsce do nauki powinno posiadać odpowiednie oświetlenie. Światło na stoliku musi padać z lewej strony (z prawej u dzieci leworęcznych). Krzesełko musi być dostosowane do wzrostu dziecka, tak aby nogi dotykały podłogi. Ucząc się w nieprawidłowej pozycji dziecko szybciej się męczy, jest znużone i zniecierpliwione. Ponadto zła pozycja podczas odrabiania lekcji może doprowadzić do wad postawy. Pomieszczenie, w którym dziecko ma odrabiać lekcje musi być wywietrzone.
Organizacja uczenia się w domu:
- stworzenie przyjemnej atmosfery,
- ustalenie kolejności wykonywania zadań,
- przeplatanie zadań ustnych z pisemnymi w celu uniknięcia monotonii,
- stosowanie przerw w nauce - dostosowanych do indywidualnych właściwości dziecka.
Najbardziej komfortowe warunki pracy nie zapewnią dziecku sukcesów w nauce, jeżeli dziecko w domu spotyka się z obojętnością ze strony rodziców, brakiem zainteresowania jego osiągnięciami, jest pozostawione samemu sobie.
Pomoc ze strony dorosłych powinna być przemyślana i niezbyt daleko posunięta (nie stać nad dzieckiem, nie dyrygować, nie wyręczać).
Pomoc rodziców daje dziecku poczucie bezpieczeństwa, radości i zadowolenia, jeżeli rodzice dostrzegają jego wysiłki i chwalą je. Pomoc polegająca na życzliwym zainteresowaniu pogłębia więź uczuciową z dzieckiem, podtrzymuje jego zapał do nauki, wzmacnia pilność i obowiązkowość oraz przygotowuje do samodzielnej pracy.
Literatura:
- H. Kozak - "Organizacja pracy domowej uczniów klas początkowych", Warszawa 1984
- K. Kruszko - "Samodzielność uczniów klas początkowych w nauce domowej", Życie Szkoły 1996 nr 1
- M. Szpiter - "Znaczenie nauki domowej", Życie Szkoły 0998 nr
- Z. Zacłona - "Praca domowa uczniów klas I - III" Życie Szkoły 1990 nr
- J. Zborowski - "Praca domowa ucznia szkoły podstawowej", Warszawa 1955
- J. Zborowski - "Proces nauki domowej ucznia", Warszawa 1961
- Praca zbiorowa - zespół red.: I. Brokowska, D. Chrzanowska, J. Osiecka,
- J. Paruszewska, A. Sarnowska "50 tajemnic o naszych dzieciach", Warszawa 1987
- "Rodzina i dziecko", Pod red. M. Ziemskiej, Warszawa 1986
|
