Temat: Do czego inspiruje mnie muzyka? - wykorzystanie różnych form aktywności dzieci. Czas trwania: 2 godziny lekcyjne. Cele: - Cel główny:
- Uczeń potrafi określić nastrój słuchanego utworu muzycznego oraz przedstawić go na sposób plastyczny, zinterpretować go ruchem (taniec), sfabularyzować treść pozamuzyczną utworu w formie prozy lub wiersza, wykorzystać elementy dramy w inscenizacji utworu.
- Cele szczegółowe:
- Uczeń potrafi:
- wyjaśnić pojęcie "nastrój" w muzyce i plastyce;
- wyróżnić rodzaje nastrojów (wesoły, smutny, radosny, nastrój grozy...);
- odczytać nastrój przedstawionych reprodukcji malarskich i utworów muzycznych;
- przedstawić nastrój za pomocą środków plastycznych;
- wykorzystać gest i ruch sceniczny w pantomimicznej interpretacji muzyki (drama);
- przetworzyć i zrealizować wrażenia rytmiczne, melodyczne i metryczne na wyobrażenia ruchowe;
- określić rytm słuchanego utworu i zrealizować go na instrumentach perkusyjnych;
- współpracować w grupie (poczucie więzi i dyscypliny w pracy zespołowej);
- zainteresować się bogactwem możliwości twórczych (różne formy aktywności);
- pobudzić własną wyobraźnię i twórcze myślenie, odkryć swoją wrażliwość;
- doznawać radości i satysfakcji z własnych osiągnięć twórczych.
Metody: - - pogadanka
- - inscenizacja improwizowana (drama)
- - ekspozycja (analityczne słuchanie muzyki)
- - problemowo twórcza
- - organizowanie i rozwijanie działalności muzycznej, plastycznej, ekspresji ruchowej ucznia
Formy pracy: Środki dydaktyczne: - - odtwarzacz CD
- - nagranie E.Griega "W grocie króla gór",
- C. Saint-Saeus'a "Łabędź",
- S. Rachmaninow "Polka Italiene",
- J. Brahms "Taniec węgierski nr 1",
- G. Bizet "Les Toreadors" z suity "Carmen",
- A. Borodin "Tańce połowieckie" z opery "Kniaź Igor".
- - wybrane reprodukcje malarskie
Przebieg lekcji:- Ogniwo wstępne
- Nauczyciel prowadzi pogadankę na temat znaczenia muzyki w życiu człowieka, jej wpływu na sferę emocjonalną człowieka, kształtującą w istotny sposób jego estetyczną wrażliwość. Słuchanie muzyki jako jedna z form aktywności twórczej - stanowi źródło ciekawych i bogatych przeżyć estetycznych (uwrażliwia na piękno, daje poczucie radości, pozwala wyzwolić pozytywne emocje
).
- Uczniowie próbują odpowiedzieć na pytanie: "Do czego zaprasza, zachęca muzyka?" (do tańca, zabawy; a jednych skłania do malowania, innych do tworzenia przekazu literackiego, a jeszcze innych do inscenizacji treści pozamuzycznych - drama).
- Nauczyciel kieruje do uczniów kolejne pytanie: "Co w utworze muzycznym sprawia, że człowiek chce tańczyć, marzyć, pisać, malować?". Prowadzi rozmowę zmierzającą do uzyskania odpowiedzi, że jest to nastrój.
- Wysłuchanie przez uczniów przygotowanych przez nauczyciela fragmentów utworów:
- E.Griega "W grocie króla gór
- C. Saint-Saeus'a "Łabędź",
- S. Rachmaninow "Polka Italiene",
- J. Brahms "Taniec węgierski nr 1",
- G. Bizet "Les Toreadors" z suity "Carmen".
- A. Borodin "Tańce połowieckie " z opery "Kniaź Igor".
- "Co to jest nastrój?" - swobodne wypowiedzi uczniów. Próba wypracowania wspólnej definicji.
- Uczniowie wymieniają rodzaje nastrojów: smutny, wesoły, tajemniczy, podniosły, uroczysty, radosny oraz nastrój grozy. Wymieniają środki mające wpływ na nastrój:
- w muzyce: tempo, dynamika, rytm, charakter melodii, barwa dźwięku, sposób wykonania;
- w plastyce: kolor (monotonia barwy, wielobarwne plamy), kształt (linia falista, w kształcie zygzaka, ciągła, przerywana, punkty o różnej grubości), forma (jednolita lub zróżnicowana);
- w tańcu: ruchy ciała płynne, gwałtowne, zamaszyste, ostre; delikatne obroty czy podskoki;
- w dramie: ekspresja ruchu, mimika twarzy, fabularyzacja treści pozamuzycznej odpowiednio do nastroju utworu.
- Zapisanie tematu lekcji: Do czego inspiruje mnie muzyka?
- Rozwinięcie
- Objaśnienie celów zajęć, przedstawienie podstawowych treści nauczania, rozbudzenie ciekawości uczniów. Celem zajęć będzie pobudzenie waszej wyobraźni, emocji do aktywności twórczej, a więc do aktywnego słuchania muzyki, działań muzyczno-ruchowych, działań plastycznych, muzykowania na instrumentach, realizacji treści pozamuzycznych w formie dramy,
- Podział uczniów na grupy, w zależności od tego z kim się identyfikują: malarz, pisarz, aktor, tancerz. Uczniowie zajmują odpowiednie stanowiska pracy wyposażone w potrzebne pomoce i rekwizyty.
- Nauczyciel włącza nagranie utworu E. Griega: "W grocie króla gór". Zadaniem uczniów jest określenie nastroju słuchanego utworu i nazwanie elementów muzycznych, które ten nastrój tworzą.
- Uczniowie otrzymują polecenie odtworzenia charakteru, nastroju utworu w postaci krótkiego układu rytmiczno-tanecznego, pisemnej wypowiedzi, obrazu plastycznego, fabularyzowanej inscenizacji. Do tego celu wybierają potrzebne im rekwizyty, np.:
- grupa malarzy - czarny lub biały arkusz brystolu, farby, suche pastele
- grupa ruchowa (taneczna) - ciemne, jasne apaszki; styropianowe maski (o różnym wyrazie)
- grupa pantomimy - nakrycia głowy, szale, rękawice, peleryna, prześcieradło, sznur
- Uczniowie pracują w czasie 10-15 minut, w trakcie którego słuchają utworu, aktywnie tworzą swoją koncepcje, wizje utworu.
- Zakończenie
- Uczniowie demonstrują efekty swojej pracy, dzielą się wrażeniami i spostrzeżeniami na temat realizacji podjętych działań, komentują efekty swoich twórczych poczynań.
- Nauczyciel proponuje odtworzenie charakterystycznego rytmu utworu za pomocą instrumentów perkusyjnych. Przygotowuje partytury dla:
- grupy bębenków
- grupy trójkątów
- grupy kołatek
- grupy klawesów
- oraz na 2 talerze.
- Nauczyciel przedstawia tytuł słuchanego utworu E. Griega "W grocie króla gór". Uczniowie mają okazje do konfrontacji swoich wyobrażeń utworu z odczuciami i wyobrażeniami kompozytora.
- Zadanie domowe
- - Poszukaj informacji na temat utworu E. Griega "W grocie króla gór".
- - W formie rysunku lub barwnej kompozycji wyraź swoje uczucia po wysłuchaniu dowolnego przez siebie dobranego utworu muzyki klasycznej.
|
