Po kilku latach od wprowadzenia reformy w oświacie, która kładzie nacisk na kształcenie umiejętności praktycznych i integrację międzyprzedmiotową, wielokrotnie stawiałam sobie pytanie, jak można wprowadzać i realizować na lekcjach matematyki ścieżki edukacyjne? Ścieżki edukacyjne to przecież zestaw treści i umiejętności o istotnym znaczeniu wychowawczym, których realizacja może odbywać w ramach nauczania poszczególnych przedmiotów lub w postaci odrębnych zajęć. Jako nauczycielką gimnazjum zostałam zobligowana do realizacji następujących ścieżek edukacyjnych: - filozoficznej;
- prozdrowotnej;
- ekologicznej;
- czytelniczej i medialnej;
- regionalnej;
- europejskiej;
- kultury polskiej na tle tradycji śródziemnomorskiej;
- obrony cywilnej.
Podstawa programowa dla gimnazjum określa cele edukacyjne, zadania szkoły i nauczyciela, treści oraz osiągnięcia dla poszczególnych ścieżek. Dowolność form realizacji ścieżek edukacyjnych pozwala nauczycielowi na wprowadzanie najnowszych metod nauczania. Lekcje matematyki są okazją do realizacji wielu ścieżek edukacyjnych. Analizując ich treści wybrałam te, które według mnie najbardziej łączą się z treściami kształcenia matematycznego. Są to: - edukacja filozoficzna;
- edukacja czytelnicza i medialna.
Oto przykład jak ja realizuję edukację filozoficzną na lekcjach matematyki. | Lp. | Treści programowe matematyki | Realizowane treści ścieżki filozoficznej | 1. 2. 3. 4. 5. | Kąty wpisane i środkowe oparte na tym samym łuku. Figury geometryczne. Twierdzenie Pitagorasa. Przykłady liczb niewymiernych i ich rozwinięć dziesiętnych. Liczba . Wyrażenia algebraiczne. | Filozofia jako umiłowanie mądrości. Klasyczna definicja prawdy. Wykorzystanie klasycznej wiedzy filozoficznej do analizy współczesnych problemów (użyteczność wiedzy geometrycznej dla architektów, geodetów i plastyków). Najwybitniejsi przedstawiciele filozofii starożytnej. Klasyczna definicja prawdy. Klasyczna definicja prawdy, poszukiwanie prawdy przez stulecia(badanie, zadawanie pytań, szacowanie wyników, kalkulacje. Przykłady wykorzystania klasycznej wiedzy filozoficznej do analizy współczesnych problemów. |
Realizując tę ścieżkę edukacyjną uczeń zdobywa: umiejętność analizy filozoficznej przeprowadzanej na dowolnym przykładzie, umiejętność logicznego myślenia, jasnego formułowania wypowiedzi, bliżej i głębiej poznaje samego siebie jak również dokładniej rozumie rzeczywistość. Drugą ścieżką edukacyjną, której treści łączą się z treściami kształcenia matematycznego jest edukacja czytelnicza i medialna. Na lekcjach matematyki realizuję tę ścieżkę następująco: | Lp. | Treści programowe matematyki | Realizowane treści ścieżki czytelniczej i medialnej | 1. 2. 3. 4. 5. | Diagramy słupkowe i kołowe. Funkcje. Potęgi i działania na nich. Wyrażenia algebraiczne. Różne sposoby gromadzenia informacji. | Formy komunikatów medialnych: słownych, pisemnych, obrazowych. Media jako środki poznania historii i współczesności, komunikaty informacyjne. Podstawy projektowania i wykonywania różnych form komunikatów medialnych. Formy komunikatów medialnych: słownych, pisemnych, obrazowych. Znak, symbol, język (np. zapisywanie małych dużych liczb przy pomocy potęg). Pojęcie komunikacji medialnej: znak, kod, symbol, język. Komunikaty informacyjne. Korzystanie z różnych źródeł informacji. |
Realizując tę ścieżkę edukacyjną uczeń zdobywa: umiejętność segregowania informacji, przygotowuje się do samodzielnej pracy i do korzystania z różnych źródeł informacji. Mam nadzieję, że na lekcjach matematyki w ramach realizacji ścieżek edukacyjnych udało mi się wpłynąć na wszechstronny rozwój ucznia w zakresie nauczania i wychowania i we właściwy sposób przygotować go do zmieniającej się rzeczywistości. |