Stałe i systematyczne spotkania dzieci z książką aktywizują ich rozwój intelektualny o emocjonalny, budzą wrażliwość estetyczną, sprzyjają rozwojowi postaw twórczych oraz wyzwalają różne formy ekspresji. Obecnie, gdy królują gry komputerowe i Internet należy wykazać się pomysłowością i atrakcyjnością przekazu wybranych treści. Zadaniem przedszkola jest rozbudzenie zaciekawienia, potem zainteresowania dzieci literaturą. Kontakty dzieci w wieku przedszkolnym z książką mają specyficzny charakter, gdyż mali czytelnicy często nie umieją czytać. Między dzieckiem a tekstem literackim jest miejsce dla pośrednika - czyli osoby, która wskaże książkę, przeczyta ją lub opowie jej treść. Rola ta przypada często rodzicom i nauczycielom w przedszkolu. Kontakty dzieci z książką w przedszkolu są ograniczone wymaganiami programowymi, pracą z grupą dzieci, warunkami życia w zbiorowości. Dlatego tak ważny staje się wybór odpowiednich form pracy. Utwory literackie przekazywane w atrakcyjny sposób kształcą u dzieci wiele umiejętności i wyzwalają inwencję twórczą. Głównym miejscem w przedszkolu, gdzie dziecko spotyka się z książką, jest "Kącik książki", często staje się on ulubionym miejscem zadań. Należy zadbać by był on zaciszny i kolorowy, i aby umożliwiał dzieciom bezpośredni kontakt ze starannie dobranymi książkami. Dobierając książki, należy zwrócić uwagę na możliwości dzieci, ich zainteresowania oraz walory artystyczne i wychowawcze literatury. Ciekawa, różnorodna i zmieniana oferta odgrywa dużą rolę w rozwijaniu zaciekawienia książką. Do rozwoju zainteresowań książką przyczyniają się też: organizowane zabawy w "teatr", rozwiązywanie zagadek (które wszechstronnie rozwijają umysł dziecka), organizowanie konkursów związanych z treścią utworów literackich, zabawy dydaktyczne związane z literaturą dziecięcą, wymyślanie przez dzieci opowiadań i bajek, organizowanie wycieczek np.: do biblioteki czy drukarni. Systematyczny kontakt z książką przyczynia się do ukształtowania umiejętności uważnego słuchania. Starannie dobrana literatura rozwija możliwość estetyczną dzieci i zachęca je do podejmowania różnych form twórczości. Wraz z rozwojem dziecka zmieniają się jego potrzeby i zainteresowania. Czytając dzieciom książki, trzeba uwzględnić ich możliwości percepcyjne, cechy osobowości, wrażliwość emocjonalną, zainteresowania poznawcze. Wraz z rozwojem intelektualnym upodobania czytelnicze stają się coraz bogatsze. Większym zainteresowaniem cieszą się książki o treści realistycznej, zawierające wiadomości o świecie, przyrodzie i technice. Czytanie staje się często podstawą rozmowy między dzieckiem a dorosłym, stanowi pretekst do zadawania przez dzieci wielu pytań i źródło refleksji dla rodziców nad rozwojem intelektualnym ich dziecka. Przychodzi wreszcie moment, gdy dziecko samo, bez pomocy dorosłych, chce poznać treść książki. Została rozbudzona motywacja do czytania. Następuje zaciekawienie znakiem - literą, wyrazem. W grupie sześciolatków rozpoczyna się nauka czytania - czyli I etap prowadzący do bezpośrednich kontaktów dziecka z książką. W wieku przedszkolnym poznawcza wartość książek odgrywa mniejszą rolę niż w okresie szkolnym, gdyż w tym okresie najważniejsze jest bezpośrednie doświadczenie. Jednak wiele utworów może stanowić punkt wyjścia do działań poznawczych, rozbudzających zainteresowania przedszkolaka. Dzięki utworom o treści przyrodniczej można zachęcić dzieci do obserwacji roślin i zwierząt. Dzieci lubią się śmiać w związku z tym trzeba pamiętać o doborze utworów humorystycznych np.: J. Brzechwy, J. Tuwima, J. Kerna, W. Chotomskiej. Małych czytelników bawi tez humor sytuacyjny i humor postaci, dlatego tak lubią wesołe przygody Misia Uszatka, Koziołka Matołka, Kubusia Puchatka, które wypełnia życzliwość, dowcip i uśmiech. W czasach zdominowanych przez telewizję i gry komputerowe należy znaleźć czas, aby czytać dzieciom książki, bo wiek przedszkolny jest najbardziej naturalnym czasem, w którym należy czytać dzieciom jak najwięcej gdyż: - przedszkolaki nie umieją same czytać, a są już intelektualnie przygotowane do percepcji literatury,
- czytając, dorosły staje się pośrednikiem między dzieckiem a książką, ważnym przewodnikiem po bogatym świecie doznań,
- czytaniu towarzyszy atmosfera ciepła, intymności, co sprzyja nawiązywaniu bliskich kontaktów,
- pierwsze doświadczenia najczęściej decydują o późniejszych zamiłowaniach czytelniczych,
- czytając dzieciom, rozbudzamy ich wyobraźnię i aktywność intelektualną,
- odwołujemy się do ich uczuć i wrażliwości.
Czytając dzieciom książki, znajdźmy czas na refleksję, na wczucie się w ich atmosferę, bo przekazanie utworu literackiego to nawiązanie kontaktu emocjonalnego z dzieckiem, śledzenie jego reakcji, wspólne odkrywanie sensu i piękna poezji i prozy. Pielęgnujmy te chwile, kiedy możemy odetchnąć od codziennych spraw i pośpiechu. Tak niewiele przecież trzeba aby wybrać się razem z dzieckiem w daleką podróż, bez biletu - nawet na koniec świata. |
