Nie jest tajemnicą, jak wielki stres wywołuje u ucznia świadomość zbliżającej się lekcji powtórzeniowej. Przeciętny uczeń już w dniu zapowiedzi tzw. powtórki materiału zastanawia się, czy zostanie wywołany do odpowiedzi i jakie pytania zada nauczyciel. My, nauczyciele z łatwością możemy sprawić, by tego rodzaju rozterki nie dopadły ucznia. Po pierwsze, każdy uczeń z pewnością zostanie zapytany, po drugie, nie mniej, nie więcej lecz z całości materiału przewidzianego do utrwalenia. Wszyscy wiemy, jak wielkim uznaniem cieszą się wśród metodyków, dydaktyków nauczania i nauczycieli aktywizujące metody nauczania. Mają one niewątpliwie sporo zalet: - wyzwalają twórcze myślenie,
- dają uczniowi możliwość wykazania się zdolnościami,
- uczą rozwiązywania problemów i konfliktów na drodze negocjacji,
- przygotowują ucznia do samodzielnej pracy oraz do współdziałania w grupie,
- stwarzają konieczność rozpatrywania i ewentualnej akceptacji różnych punktów widzenia,
- uczeń staje się na lekcji aktywnym badaczem, ekspertem,
- kształtują umiejętności, utrwalają wiedzę.
W założeniu większości metod i technik nauczania jest praca zespołowa. Badanie i rozwiązywanie problemów w małych grupach daje uczniowi między innymi pewność i poczucie bezpieczeństwa. Nie musi on przecież sam szukać rozwiązania problemu. Z drugiej strony, pozostali członkowie grupy nie pozwolą, by pozostał bierny. Mają, bowiem świadomość, że końcowa ocena ich pracy zależy od zaangażowania wszystkich. Chciałabym zaproponować sposób na powtórzenie materiału, który: - Wyzwala zaangażowanie wszystkich uczniów,
- Pozwala ocenić wiadomości i umiejętności wszystkich uczniów,
- Uczy samodyscypliny i samooceny,
- Zapewnia dynamiczne prowadzenie lekcji i wyzwala emocje, dzięki czemu lekcja nie jest nudna,
- Jest metodą, w której każdy uczeń musi intensywnie pracować i wykazać się swoimi wiadomościami i umiejętnościami nie tylko przed nauczycielem, lecz przede wszystkim przed członkami swojej grupy. Musi liczyć się z tym, że ocena, którą otrzyma, w bardzo dużym stopniu zależy od współpracujących z nim kolegów i koleżanek. Sam też będzie mógł wypowiedzieć się o wkładzie pracy innych, co nie pozostanie bez wpływu na ich oceny.
Przedstawiam metodę, która pewnie nie ma swojej nazwy, choć wykorzystuję ją od co najmniej trzech lat. Jest to metoda sprawdzona i przynosi pożądane rezultaty, a ponieważ przypomina konkurs akceptują ją uczniowie. Aby jednak zrealizować główny cel lekcji, czyli utrwalenie materiału, dobrze jest wziąć pod uwagę kilka uwarunkowań wykorzystania metody. Po pierwsze, stosujemy ją w klasach złożonych z niezbyt dużej liczby uczniów (pożądana liczebność - nie więcej niż 20, 24 osoby). Po drugie, nie powinna być to klasa, w której zdecydowaną przewagę stanowią uczniowie bardzo słabi, o niskim poziomie intelektualnym. Po trzecie, nauczyciel powinien zadbać o właściwy dobór uczniów w grupach, by szanse grup były mniej więcej wyrównane. Warunkiem sprawnego przeprowadzenia "powtórki" jest utrzymanie właściwej dyscypliny na lekcji. Zachowanie ciszy podczas utrwalania wiedzy na zasadach konkursu może nastręczać pewne trudności, gdyż rywalizacja zawsze wyzwala emocje. Można jednak temu zaradzić ustalając na początku zajęć regulamin, zgodnie z zasadami którego ocenie podlegać będzie nie tylko wiedza i umiejętności, ale również postawa grupy. W praktyce oznacza to przyznanie bądź odjęcie punktu przez nauczyciela. W załączeniu (powtorka.doc - 261KB) materiały źródłowe do tematu: "Utrwalenie wiadomości o atmosferze". |
