| Jakość to doskonałość, której nie da się osiągniąć, lecz do której trzeba uporczywie zdążać. (LAO TS "Złota Księga") | Jakość jako spełnienie oczekiwań i potrzeb klientów wyraźnie wskazuje na potrzebę określenia kto jest klientem i czego klient oczekuje. Każda osoba lub grupa osób może mieć inne kryteria jakości. Dlatego sprawą o znaczeniu podstawowym jest uzgodnienie i przyjęcie wspólnego zestawu kryteriów. W.E. Deming twórca teorii TQM (Total Quality Managament - globalne zarządzanie jakością) określił, że jakość to "to, co zadowala, nawet zachwyca klienów. "Jakość nie dotyczy tylko wyrobu, także wszystkie procesy pośrednie muszą odpowiadać wysokim standardom. Deming sformułował 14 zasad określających filozofię zarządzania jakością: - Stwórz i utrwal sytuacje w których pracownicy będą dążyć do ciągłego doskonalenia produktu lub usługi w taki sposób, by najlepiej zaspokoić potrzeby klienta.
- Ucz każdego nowej filozofii- w przedsiębiorstwie nie mogą być akceptowane produkty marnej jakości ani niedbale usługi.
- Uświadom sobie i innym prawdziwy cel kontroli - w przedsiębiorstwie nie mogą być akceptowane produkty marnej jakości ani niedbale usługi.
- Uświadom sobie i innym prawdziwy cel kontroli - jest nim doskonalenie procesów usług a nie wyłapywanie braków.
- Skończ z praktyką robienia interesów opartych wyłącznie na kryterium cenowym. Ścisła współpraca z dostawcami prowadzić powinna do wytworzenia stosunku zaufania i współdziałania. Ceny dostarczanych surowców i usług nie powinny być jedynym kryterium i nie wolno oddzielać ich od ceny jakości.
- Stale doskonal system produkcji i usług - wszyscy pracownicy w przedsiębiorstwie powinni być upoważnieni do dokonywania ciągłych ulepszeń oraz do zmniejszania marnotrawstwa i eliminowania działań nie efektywnych.
- Wprowadż nowoczesne metody programy szkolenia - skuteczne programy uczą pracowników stawiania sobie ambitnych celów, efektywnej pracy i stałej oceny osiąganych wyników.
- Wprowadź przywództwo - szefowie powinni stać się prawdziwymi liderami i doradcami.
- Przegraj strach - zbuduj zaufanie i taki klimat, aby pracownicy nie bali się stawiania pytań , sygnalizowania problemów i prezentowania nowych pomysłów.
- Staraj się integrować pracowników rożnych szczebli wokół realizacji wspólnego celu- wydajność rośnie, jeśli pracownicy różnych wydziałów i zespołów traktują się po partnersku zamiast konkurować i rywalizować ze sobą.
- Usuń hasła, slogany, zachęcające przemowy, zbyt ściśle określone zadania. Pracownicy którzy sami kierują własną pracą, sami ustalają cele i zadania.
- Wyeliminuj ściśłe wskaźniki ilościowe - liczby nie odzwierciedlają jakości produktu i koncentrują uwagę pracowników na realizowaniu zadań ilościowych.
- Usuń przeszkody, które hamują dumę i radość z pracy - działaj tak, aby dostarczać informację zwrotną o wynikach i osiąganych efektach, stosuj systemy motywacyjne stawiające przed pracownikami ambitne wyzwania.
- Realizuj z pełną energią program kształcenia i doskonalenia zawodowego - przedsiębiorstwo, które chce znajdować się w czołówce, musi stale podwyższać kwalifikacje wszystkich pracowników.
- Działaj tak, aby zrealizować powyższe założenia - poprzez stałe zaangażowanie szefa i kierownictwa przedsiębiorstwa, filozofia jakości musi stać się podstawą kultury organizacji rutyną działania.
Potrzeba położenia nacisku na jakość w edukacji stała się tematem dyskusji w większości krajów Wspólnoty Europejskiej. W 1984 roku Ministrowie Edukacji zaproponowali przyjęcie, że problem jakości kształcenia jest kluczowym zagadnieniem edukacji. Czynnikami na jakość pracy szkoły uznano: - program
- ocenianie, ewaluacja i monitorowanie
- rola nauczyciela
- organizacja szkoły
- posiadane zasoby
Jakość w edukacji to konieczność: - badania oczekiwań klientów szkoły
- diagnozowania obecnego stopnia zaspokojenia potrzeb klientów szkoły
- projektowania zmian w szkole, służących spełnianiu oczekiwań klientów
- zespołowego współdziałania w realizowaniu zaprojektowanych zmian
- mierzenia, diagnozowania jakości realizowanych zmian /monitoring/
- ewaluacji zmian
Nikt lepiej od nauczycieli z jednej strony, a z drugiej strony od uczniów uczniów ich rodziców, także od pozostałych klientów szkoły nie potrafi rozpoznać lokalnych uwarunkowań społecznych, gospodarczych, cywilizacyjnych i nikt lepiej niż te podmioty nie potrafi określić rodzaju koniecznych w szkole i środowisku działań pedagogicznych. Jest to podstawowe założenie i podstawowa wartość idei autonomii szkoły. Szkoła ma wolność do tworzenia własnych koncepcji działania i ich własnej realizacji, ale powinna równocześnie zbierać informację o satysfakcji klientów. Zatem, współcześnie rozumiana autonomia szkoły, to nie wyizolowanie szkoły od zewnętrznych wpływów, ale bezustanne zbieranie informacji od klientów szkoły, ich opinii i ocen o sposobach i efektach działania pedagogicznego, aby dokonywać niezbędnych zmian. To nie tylko stawianie ocen do dziennika, ale i uzyskiwanie informacji o tym co już uczniowie potrafią, a czego jeszcze nie opanowali i jak im w takim przypadku pomóc. Ukierunkowanie się na klienta szkoły wymaga wprowadzenia pewnych procedur. Do podstawowych procedur jakości należą: - ankietowanie uczniów
- pomiar dydaktyczny
- wywiady z rodzicami
- samoocena nauczyciela
- hospitacje diagnozujące
- tworzenie szkolnych programów wymagań
- badanie losów absolwentów
- dane statystyczne, gromadzone w arkuszach kalkulacyjnych
Zestaw tych i innych jeszcze procedur mogą tworzyć w szkole pewnego rodzaju system zbierania i wykorzystywania informacji. Mówimy wtedy o wewnątrzszkolnym monitoringu. Monitoring w szkole to wypracowane procedury i narzędzia służące samoobserwacji, którymi powinni posługiwać się wszyscy nauczyciele, aby uzyskać informacje zwrotne o swojej pracy i aby dzięki temu móc wprowadzać konieczne modyfikacje w pracy całej szkoły. |
