Działa tylko w IE - sorry!    
     

Finansowanie oświaty


Ze względu na przyjęte różnorodne, odmienne sposoby finansowania oświaty w UE, omówione zostaną rozwiązania funkcjonujące w poszczególnych krajach.

Austria

Placówki kształcenia obowiązkowego (szkoły podstawowe) są prowadzone przez landy, gminy lub stowarzyszenia gmin. Określenie "prowadzenie szkoły" oznacza jej utworzenie, utrzymanie budynków i ich remont, ponoszenie kosztów ogólnych, zakup wyposażenia i materiałów pomocniczych oraz zatrudnienie niezbędnej kadry pomocniczej. Za zatrudnienie nauczycieli szkolnictwa obowiązkowego odpowiedzialne są wyłącznie landy, które ponoszą koszty ich wynagrodzenia. Te koszty są jednak refundowane landom przez władze federalne. Dowóz do szkół publicznymi środkami transportu jest bezpłatny. Bezpłatne są także podręczniki, które uczniowie mogą zatrzymać na własność.

Dania

W Danii kompetencje w dziedzinie edukacji są podzielone pomiędzy centralną administrację państwową, okręgi, gminy/miasta, instytucje prywatne. Podział kompetencji jest różny w zależności od placówki szkolnej oraz od poziomu nauczania. I tak, szkoły podstawowe podlegają władzom gminnym. Na mocy ustawy o dotacjach o podziale funduszy publicznych między poszczególne rodzaje edukacji decyduje Parlament. Szkoły gminne są w pełni subwencjonowane przez państwową, ale środki finansowe kierowane są do rad gminnych, które dokonują ich podziału pomiędzy poszczególne, podległe im szkoły. Szkoły gminne otrzymują z reguły pełną dotację (100% budżetu placówki), a szkoły prywatne przeważnie w wysokości 85%. Pełna subwencja roczna składa się z dwóch części: pierwsza obejmuje subwencję na naukę obliczoną na podstawie rzeczywistej liczby uczniów, a druga - wydatki ogólne, w których mieszczą się:

  • pobory nauczycieli i innych członków personelu,
  • koszty materiałów dydaktycznych i wyposażenia,
  • koszty utrzymania i funkcjonowania budynków,
  • ogólne koszty administracyjne

Finlandia

Odpowiedzialność za finansowanie szkół spoczywa na państwie i władzach lokalnych. Władze lokalne, w gestii których znajdują się szkoły, mogą otrzymywać dotacje rządowe, przeznaczone na zakładanie szkół i ich utrzymanie, niezależnie od posiadanych funduszy. Szacuje się, że dotacje rządowe pokrywają od 25% do 70% kosztów założenia placówki szkolnej i od 45% do 60% kosztów jej funkcjonowania. Nauka w szkole powszechnej jest bezpłatna, podobnie jak pomoce szkolne, posiłki i transport.

Francja

Państwo zapewnia wynagrodzenia nauczycielom wyţhowšwcom. Wydatki związane z inwestycjami i bieżącym funkcjonowaniem placówki ponoszą samorządy terytorialne. Koszty utrzymania początkowych klas szkół podstawowych ponoszą gminy.

Grecja

Koszty funkcjonowania szkół podstawowych są pokrywane z budżetu Ministerstwa Spraw Wewnętrznych. Ministerstwo dzieli środki finansowe na poszczególne prefektury, które z kolei przyznają je władzom lokalnym. Koszty wynajmu budynków szkolnych są pokrywane z budżetu prefektury, a budownictwem szkół publicznych zajmuje się państwo.

Hiszpania

Fundusze przeznaczone na szkolnictwo pochodzą zarówno ze źródeł publicznych, jak i prywatnych. Fundusze publiczne pochodzą z Ministerstwa Edukacji i Nauki, władz lokalnych i autonomicznych.

Większość środków publicznych jest przeznaczona na opłacenie personelu, zakup dóbr i usług, dotacje dla placówek prywatnych oraz inwestycje. Finansowanie specyficznych potrzeb placówek szkolnych jest możliwe pod warunkiem przedstawienia stosownego uzasadnienia w placówkach publicznych kształcenie jest bezpłatne. Na każdym szczeblu kształcenia zarówno w placówkach prywatnych jak i publicznych, rodzice opłacają koszty podręczników, materiałów dydaktycznych, zajęć pozalekcyjnych, posiłków, transportu szkolnego.

Holandia

Wszystkie szczeble i rodzaje szkolnictwa są finansowane przez budżet rządu centralnego. Minister edukacji, kultury i nauki zarządza prawie całością wydatków przeznaczonych na szkolnictwo.

Szkoły podstawowe otrzymują środki finansowe pokrywające koszty utrzymania ich personelu, użytkowania budynków i pomieszczeń.

W Holandii kształcenie jest bezpłatne dla wszystkich uczniów w wieku do 16 lat. Uczniowie ponoszą koszty zakupu podręczników szkolnych, materiałów dydaktycznych i np. wycieczek szkolnych.

Irlandia

Szkoły podstawowe otrzymują 85% i więcej potrzebnych środków finansowych z funduszy publicznych, a resztę ze strony władz lokalnych oraz dobrowolnych składek rodziców. Na każdego ucznia przeznaczona jest zryczałtowana kwota pieniężna. Państwo w całości pokrywa koszty wynagrodzeń nauczycieli.

Luksemburg

Odnośnie szkolnictwa podstawowego, gminy finansują z własnych środków (pochodzących z podatków lokalnych, opłat, dochodów z własnego mienia) jedną trzecią wynagrodzenia nauczycieli oraz pokrywają koszty utrzymania budynków, wyposażenia szkół oraz materiałów dydaktycznych. Na ten cel mogą zaciągać pożyczki lub otrzymać subsydia od rządu. Na poziomie szkoły podstawowej podręczniki szkolne i inne przybory szkolne są bezpłatne.

Portugalia

Finansowanie szkolnictwa publicznego zapewnia Ministerstwo Edukacji, choć pewna odpowiedzialność spoczywa na władzach lokalnych. I tak, gminy zajmują się budową, utrzymaniem i wyposażeniem szkół podstawowego cyklu nauczania, a także dofinansowują transport szkolny, dodatkowe zajęcia uczniów oraz ich wypoczynek.

Administracja regionalna autonomicznych regionów (np. Azorów, Madery) finansuje służby edukacyjne i placówki szkolne ze swoich własnych środków, uzupełnianych przez transfery budżetowe. Środki na szkolnictwo państwowe pochodzą przede wszystkim z budżetu Ministerstwa Edukacji.

Szkolnictwo publiczne jest wspierane dotacjami. Kształcenie obowiązkowe jest bezpłatne - nie trzeba wpłacać wpisowego, uiszczać opłat za naukę, ubezpieczenie, opiekę zdrowotną w szkole, czy wydanie świadectwa. Usługi szkolne takie jak posiłki, transport, bezpłatne podręczniki, przybory szkolne czy bezpośrednia pomoc finansowa są przeznaczone w pierwszej kolejności dla uczniów pochodzących z rodzin o najskromniejszych dochodach.

Niemcy

Za administrację, nadzór nad placówkami szkolnictwa ogólnego, łącznie z planowaniem i organizacją całości systemu szkolnego, odpowiadają ministerstwa edukacji poszczególnych landów. Z reguły szkoły publiczne są zarządzane przez władze lokalne, do obowiązków których należy zakładanie, organizacja i administracja szkół, a także ich finansowanie. Landy odpowiadają także za kadrę pedagogiczną podczas gdy władze szczebla lokalnego - za organizację placówki szkolnej, zaspokajanie jej materialnych potrzeb, a także zatrudnianie pracowników administracji.

Nauka w szkołach sektora publicznego jest bezpłatna. Materiały pomocnicze są przydzielane z reguły nieodpłatnie albo wypożyczane przez szkołę, choć za niektóre wymagane jest wniesienie opłat, których wysokość zależy od zarobków rodziców.

Szwecja

Państwo nie finansuje bezpośrednio funkcjonowania szkół. To gminy (które mają prawo nakładania podatków lokalnych) mogą dowolnie dysponować środkami na działalność edukacyjną. W coraz większej liczbie gmin przydzielany jest każdej szkole budżet globalny na pokrycie płac, kosztów pomocy dydaktycznych, wyposażenia szkół, kosztów wynajmu budynków szkolnych itp. Jeżeli jednak gmina nie wywiązuje się z zobowiązań wynikających z ustawy edukacyjnej, ma prawo do tzw. dodatków kompensacyjnych, pochodzących z funduszy państwowych. Wchodzą one w skład dochodów gmin. Państwo przydziela także dotacje specjalne na cele badawczo - rozwojowe, doskonalenie zawodowe nauczycieli, środki specjalne na uczniów upośledzonych umysłowo.

W szkole obowiązkowej pomoce dydaktyczne i posiłki są bezpłatne. Obowiązkiem gminy jest zapewnienie bezpłatnego transportu uczniom szkoły obowiązkowej, z wyjątkiem sytuacji, gdy uczeń uczęszcza do innej szkoły niż proponowana przez gminę.

Wielka Brytania

Zgodnie z ustawą o edukacji, organizacja i zarządzanie szkolnictwa finansowanego ze środków publicznych znajduje się w gestii władz lokalnych.

Szkoły utrzymywane z funduszy publicznych dzielą się na trzy kategorie:

  • szkoły w całości zakładane i finansowane przez lokalne władze edukacyjne,
  • szkoły niezależne,
  • szkoły autonomiczne.

Większość dotacji skalkulowana jest na podstawie oceny potrzeb edukacyjnych i w stosunku do własnych przychodów władz lokalnych. Władze lokalne mogą zabiegać także o dodatkowe fundusze z Ministerstwa Edukacji na rzecz kształcenia i szkolenia. Władze lokalne określają wysokość przyznawanych funduszy poszczególnym placówkom, zgodnie z formułą lokalnego zarządzania szkołami.

         
     
           
Strona główna Opinie W sieci Downloads Publikacje O stronie