CO NALEŻY WIEDZIEĆ I CO NALEŻY ZROBIĆ,
ABY CHRONIĆ DZIECKO PRZED NARKOTYKAMIZ narkomanią spotykamy się wszędzie: w szkole, na ulicy, w dyskotece. Niektórzy z nas boją się jej, dla innych ma ona posmak "owocu zakazanego". W wielu domach narkomania to ciągle temat, którego nie należy poruszać, aby nie rozbudzać w dziecku ciekawości. Tymczasem niewiedza ta służy najlepiej producentom i handlarzom narkotyków. Z łatwością udaje się im przekonać nieświadomego nastolatka do kupna środka odurzającego. Wystarczy roztoczyć wizję ogromnych korzyści i poprawy samopoczucia jaka występuje po zażyciu danej substancji. Handlarze nie wspominają o kosztach, sami tworzą narkotyczne legendy i mity, które zręcznie podsuwają młodzieży. Oni nie mówią o uzależnieniu i o złudzeniach, które zabijają, oni chcą zarobić pieniądze! Dziecko, które zaczęło używać narkotyków, samo nie jest w stanie zobaczyć zagrożenia, jakie niesie ze sobą takie postępowanie. Początkowo nie ponosi właściwie żadnych konsekwencji takiego postępowania i uważa, że jest to dobry sposób na życie. To ważny moment, który może być decydujący dla przyszłości takiego młodego człowieka. Jeżeli w jego otoczeniu znajdą się osoby, które zdecydowanie przeciwstawią się braniu, nazwą rzecz po imieniu i będą konsekwentnie wymagać abstynencji, to istnieje szansa, że pomogą mu zatrzymać się w drodze do uzależnienia. Taka pomoc jest możliwa, dlatego podstawową sprawą jest umiejętność rozpoznawania niepokojących sygnałów. Zmiany w zachowaniu - nagłe zmiany nastroju i aktywności, okresy wzmożonego ożywienia przeplatane ze zmęczeniem i ospałością;
- nadmierny apetyt lub brak apetytu;
- spadek zainteresowań ulubionymi zajęciami;
- pogorszenie się ocen, wagary, konflikty z nauczycielami;
- izolowanie się od innych domowników, zamykanie się w pokoju, niechęć do rozmów;
- wypowiedzi zawierające pozytywny stosunek do narkotyków;
- bunt, łamanie ustalonych zasad, napady złości, agresja;
- nagła zmiana grona przyjaciół na innych, zwłaszcza na starszych od siebie;
- niewytłumaczone spóźnienia, późne powroty lub też noce poza domem;
- kłamstwa, wynoszenie wartościowych przedmiotów z domu;
- tajemnicze, krótkie rozmowy telefoniczne, nagłe wyjścia.
Zmiany w wyglądzie zewnętrznym - nowy styl ubierania się;
- spadek ciężaru ciała, częste przeziębienia, przewlekły katar, krwawienie z nosa, bóle różnych części ciała, zaburzenia pamięci oraz toku myślenia;
- przekrwione oczy, zwężone lub rozszerzone źrenice;
- bełkotliwa, niewyraźna mowa;
- słodkawa woń oddechu, włosów, ubrania, zapach alkoholu, nikotyny, chemikaliów;
- ślady po ukłuciach, ślady krwi na bieliźnie, "gęsia skórka";
- brak zainteresowania swoim wyglądem i nieprzestrzeganie zasad higieny.
Podejrzenia o kontakt z narkotykami mogą budzić również posiadane przez dziecko rzeczy - małe foliowe torebeczki z proszkiem, tabletkami, kryształkami lub suszem;
- fifki, fajki, bibułki papierosowe;
- kawałki opalonej folii aluminiowej;
- białe lub kolorowe pastylki z wytłoczonym wzorami;
- leki bez recepty;
- tuby, słoiki, foliowe torebki z klejem;
- igły, strzykawki.
Co robić, żeby dziecko nie uległo pokusie sięgania po narkotyki? Jedyna skuteczna metoda polega na prawidłowym systemie wychowawczym, na takim ukształtowaniu charakteru dziecka, aby nie potrzebowało do tego by żyć i działać "pomocy" w postaci alkoholu, leków czy narkotyków. Młodzież wie, że najważniejszą sprawą dla ich rodziców jest ich nauka, a nie jakimi są naprawdę. Skarżą się, że rodzice nie interesują się ich przeżyciami, zainteresowaniami, przyjaźniami, a wszelkie próby dyskusji ucinają. Rodzice najczęściej nie zauważają momentu kiedy autorytet jaki mieli gdy dzieci były małe zaczyna się chwiać, aż wreszcie ginie bezpowrotnie. Młodzi stają się krytyczni nawet czasem nadmiernie w stosunku do świata dorosłych. Zaczynają poszukiwać własnego środowiska, w którym dyskutują i przeżywają swoje sprawy z rówieśnikami, w rodzicach zaś chcieliby widzieć osoby, które trzeba szanować za ich cechy charakteru i tryb życia a nie za sam fakt, że są rodzicami. Wychwytują więc wszystkie wady, błędy, omyłki z wyjątkową ostrością. Dlatego kierowanie dzieckiem w tym okresie życia jest takie trudne. Z dojrzewającymi dziećmi należy cierpliwie rozmawiać, okazywać ciepło i czułość, interesować się światem ich przeżyć, pozwalać dokonywać wyboru, nie oceniać i nie porównywać z innymi, nie stawiać zbyt wysokich wymagań, doceniać starania i chwalić postępy. Należy znać swoje dziecko nie tylko od strony stopni na cenzurze, rozumieć je i pomagać w rozumieniu innych, pomagać uwierzyć w siebie, uczyć podstawowych wartości, a najważniejsze: dawać samemu przykład właściwej postawy. Narkotyki i ich wpływ na organizm: - Wąchanie klejów, rozpuszczalników
- OBJAWY FIZYCZNE: gwałtowność, wygląd jak po spożyciu alkoholu, rozmarzony lub maskowany wyraz twarzy
- ZWRÓĆ UWAGĘ NA: tuby kleju, smary, torebki plastikowe z klejem, pojemniki, chusteczki
- NIEBEZPIECZEŃSTWO: uszkodzenia - płuc, wątroby, mózgu. Śmierć przez uduszenie lub zadławienie. Anemia.
- LSD i inne
- OBJAWY FIZYCZNE: halucynacje wzrokowe, uczucie oszołomienia, niespójność wypowiedzi, zimne dłonie i stopy, wymioty, panika, lęk, płacz, śmiech
- ZWRÓĆ UWAGĘ NA: bibułkę nasączaną roztworem, drobny granulat, cukier w kostkach, opłatki, małe tubki z płynem, silny zapach potu
- NIEBEZPIECZEŃSTWO: tendencje samobójcze, zaskakujące raptowne zachowanie się. Ciągłe zażywanie powoduje uszkodzenie mózgu.
- Amfetaminy
- OBJAWY FIZYCZNE: zachowanie agresywne, chichot, szybkie mówienie, zaburzenie myślenia, brak apetytu, suchość w ustach, wyczerpanie fizyczne, drżenia
- ZWRÓĆ UWAGĘ NA: strzykawki, igły, bezbarwny roztwór, tabletki, biały proszek, opakowania
- NIEBEZPIECZEŃSTWO: śmieć z przedawkowania, wywołują nałóg, drgawki, śmierć jako rezultat nagłego odstawienia leku
- Barbiturany (dermy, piguły)
- OBJAWY FIZYCZNE: senność, "zamazana" mowa, wygląd jak po spożyciu alkoholu, wymioty
- ZWRÓĆ UWAGĘ NA: tabletki, drażetki różnych kolorów
- NIEBEZPIECZEŃSTWO: śmierć z przedawkowania, halucynacje, okresowe psychozy, wychudzenie, brak snu, anemia
- Heroina, morfina
- OBJAWY FIZYCZNE: zamroczenie, ślady ukłuć na ciele, szklane wodniste oczy, zwężone źrenice, brak apetytu, krople krwi na rękawach koszuli, katar
- ZWRÓĆ UWAGĘ NA: igły, strzykawki, brązowe watki, kapsle, łyżki, słomę makową, odczynniki, naczynia - wszystko pokryte brunatnym nalotem
- NIBEZPIECZEŃSTWO: śmieć z przedawkowania, uszkodzenie mózgu, wątroby, żółtaczka, zatory, zakrzepy
- Marihuana
- OBJAWY FIZYCZNE: senność, wesołkowatość, "gadanie od rzeczy", powiększone źrenice, zaburzenia koordynacji ruchowej
- ZWRÓĆ UWAGĘ NA: silny zapach palonych liści, brązowo-szare nasionka w kieszeniach, bibułkę papierosową, zielony tytoń, blade palce
- NIEBEZPIECZEŃSTWO: ciała czynne zawarte w marihuanie niezmiernie trudno wydalają się z organizmu, chęć brania silniejszych narkotyków, stany depresyjne
Źródło opracowania: - Identyfikator środków uzależniających. Towarzystwo Zapobiegania Narkomanii w Warszawie.
- Materiały pomocnicze do tematu NARKOMANIA. Opr. Aleksander Markiewicz. Koszalin 1987.
- Ogólnopolski program "Szkoła wolna od narkotyków". Warszawa 2000.
- Problemy narkomanii. Zarys metod resocjalizacji i profilaktyki "Monaru". Warszawa 1984.
Referat został wygłoszony na zebraniu rodziców uczniów pierwszej klasy Gimnazjum w Skulsku. |
